Columns

Loopt een man over het water...

De EO wilde een nieuw programma beginnen. Cabaretiers zouden een voorstelling over Jezus mogen maken waarin zij alles wat zij wilden ook mochten zeggen – ook als het kwetsend was. Naderhand zou Arie Boomsma met hen daarover in gesprek gaan.

Ik bewonder de moed van de EO-programmamakers. Eerder al toonden zij die moed met het programma ‘Veertig dagen zonder sex’. In plaats van te moraliseren vanuit een ivoren toren gingen zij in gesprek met niet-gelovigen. Dat leverde niet altijd verheven, maar wel spannende televisie op.

Maar nu heeft de EO bakzeil gehaald. Er was teveel rumoer in de achterban. Jammer. Ook omdat de eerste cabaretier van dienst (Guido Wijers) niet van plan was Jezus te bespotten, maar wel zijn volgelingen op de hak te nemen. Dat had ik wel eens willen zien, want gelovigen moeten tegen een stootje kunnen. Maar helaas…

Geloof en humor – dat is een lastige combinatie, zo blijkt. Bijna had ik geschreven: orthodox geloof en humor. Maar dat zou niet eerlijk geweest zijn. Ook voor moderne gelovigen is hun geloof vaak een zaak van dodelijke ernst. Uit eigen waarneming weet ik dat een deel van hen humor als bij reflex vereenzelvigt met gebrek aan diepgang. Daarmee alleen maar aangevend hoe zwaarwichtig zij zichzelf nemen. Dat kan speelser, broeders en zusters! Maar dit terzijde.

Toch begrijp ik al die verontruste EO-leden wel. Ze zijn bang dat wat zij voor het meest kostbaar houden onteerd wordt. En een mens is nu eenmaal het kwetsbaarst in wat hem het liefst is. Ook ik zit niet op dat schimpen te wachten. Niet omdat Jezus daarmee onteerd wordt. Jezus zelf heeft zich nooit onttrokken aan spottende blikken en woorden; wij hoeven Jezus dan ook niet in bescherming te nemen. Het gaat mij dan ook om iets anders: ik zit er zèlf niet op te wachten. Ik hoor het al genoeg, dat honend spreken over God, Bijbel of kerk. Af en toe lijkt het wel alsof het christendom nog extra de pineut is nu cabaretiers en columnisten als de dood zijn om de islam aan te pakken. Daardoor is het zo saai en voorspelbaar geworden.

Wat ik wel jammer vind is dat we nu ook de nagesprekken moeten missen. In een dialoog tussen gelovigen en niet-gelovigen hadden die saaiheid en voorspelbaarheid doorbroken kunnen worden. In een gesprek over geloof tussen zo heel verschillende deelnemers hadden spannende dingen kunnen gebeuren. Misschien zijn dergelijke gesprekken wel de echte missionaire spits van een omroep of kerk. Maar de EO heeft zichzelf die mogelijkheid ontnomen. Zij moet weer gaan doen wat ze altijd deed en de meeste kerken doen: preken voor eigen parochie.