Columns

Geven of nemen?

Bij de doop van hun kind beloven ouders een aantal dingen. Onder anderen of zij hun kind ook wat het geloof betreft willen voorgaan en het goede voorbeeld willen geven. ‘Ja,’ zeggen de ouders dan vol overtuiging. Ze zijn het vast van plan.

Natuurlijk kan en wil een kerk niet controleren of ouders zich daar wel aan houden, althans, mijn kerk niet. Maar we signaleren wel dat je sommige ouders vervolgens nooit meer in een kerkdienst ziet. En als hun kinderen, eenmaal opgegroeid, nooit op catechisatie, club of in de kindernevendienst verschijnen, vinden we dat ook geen goed teken. Maar een echt oordeel kun je daarover niet vellen: ook zonder kerk kan een kind een gelovige opvoeding krijgen. Al moet ik daar wel meteen aan toevoegen: in zo’n geval moeten ouders wel stevig in hun geloofsschoenen staan.

In dit verband valt er nog iets anders te signaleren. Ouders die beloofd hebben hun kinderen een voorbeeld te geven gaan nog weleens een voorbeeld aan hun kinderen nemen. Marietje is, zeg maar, vijftien jaar. Al een geruime periode is het zondag tegen kerktijd hommeles: Marietje wil niet meer mee. Omdat haar papa en mama op een moment het getouwtrek zat zijn, besluiten ze dat Marietje voortaan thuis mag blijven. Afgesproken wordt dat Marietje alleen op hoogtijdagen mee zal gaan. Maar nu doet zich het wonderlijke fenomeen voor dat de ouders van Marietje na verloop van tijd zelf ook thuis gaan blijven en alleen nog ter kerke trekken op hoogtijdagen!

Dat fenomeen kent nog een andere variant. Stel, Marietje klaagt alleen over de saaiheid van de kerk en weet te vertellen dat het in de gemeente van haar vriendinnetje Sanne veel leuker aan toegaat. Marietje is er al eens geweest, en zegt thuis: ‘Als we daar nu naartoe gingen, dan zou ik het wèl leuk vinden.’ En vervolgens gaan die ouders samen met Marietje eens buurten in de andere gemeente. En van buurten komt een regelmatig bezoek en soms zelfs een overstap. Niet dat ze zelf zo laaiend enthousiast zijn, maar ja, de kinderen hè?

Ouders die een voorbeeld aan hun kinderen nemen – wat zit daarachter? Voor een deel zal dat de onderhandelingscultuur zijn tussen ouders en kinderen. Kinderen praten mee en hebben invloed. Voor een ander deel zal het zoiets zijn als: je wilt het beste voor je kind en als die zich elders wel thuis voelt, dan ben je al blij: beter iets dan niets – ook al past dat ‘iets’ misschien minder bij jou.

Maar er is nog een mogelijke reden: ouders weten het zelf niet meer zo goed. De houding van hun kind brengt aan het licht wat al die tijd al het geval was: papa en mama weten het zelf niet zo goed (meer). Dat kan ervoor zorgen dat zij met de eerste de beste wind gaan meewaaien. Over die onderhandelingscultuur maak ik me niet zoveel zorgen. Over die neiging om het beste voor je kind te vinden ook niet. Maar wel over het geloofsgoed van veel ouders. Hoeveel hebben zij zelf nog in huis?