Columns

De eindejaars religiositeit (102)

‘Nederlanders lijken religieuzer te worden, in ieder geval tegen het einde van het jaar,’ zo lees ik vanmorgen in Trouw. Het gaat hier om: de religieuze aspecten van het Kerstfeest blijken voor steeds meer mensen een belangrijke rol te gaan spelen. Wel, dat mag inderdaad ‘column’ genoemd worden. Jarenlang was immers de tegenovergestelde trend merkbaar.

Dit column stelt een bepaalde groep mensen binnen de kerk in het gelijk. Een groep waar ik mezelf ook onder schaar. Het is de groep die nooit mee wilde doen met schimpen op mensen die alleen met Kerst naar de kerk komen. Al sinds jaar en dag wordt er door theologen en kerkgangers geklaagd over de kitsch rond Kerst en over gelegenheidskerkgangers die alleen voor een dosis sentimentaliteit zouden komen. Ik heb dat altijd te gemakkelijk gevonden. En: contraproductief. Ik heb daar twee redenen voor.

Allereerst: het Kerstverhaal zelf geeft geen aanleiding voor deze mopperige houding. Integendeel, wie mochten er als eersten bij het Kerstkind op kraambezoek? Juist: niet de schriftgeleerden, maar de herders – mensen van wie je dat niet verwacht. De eersten worden de laatsten en andersom – de toon van dat grondthema van het evangelie wordt al op de eerste bladzijde gezet.

Maar er is nog een tweede argument. De kerk wil toch zo graag missionair zijn? Welnu, dan heeft zij met Kerst haar kans. Kerstnachtdiensten zijn, samen met huwelijks- en uitvaartdiensten, zo’n beetje de enige evangelisatiediensten die wij nog hebben. Er zijn nog wel kerken met speciale Open Deur- of welkomstdiensten, maar daar zie je zelden een afgedwaald schaap of een echte heiden. Met Kerst wel. En laten we blij zijn. Wie alleen met Kerst naar de kerk komt hoort in ieder geval één keer per jaar een van de belangrijkste verhalen uit de Bijbel. En naar nu blijkt valt dit zaad bepaald niet op de rotsen!

Laten gelovigen daarom niet zo zuur doen. Kerkgangers die mopperen dat anderen het zo ‘gemakkelijk’ opnemen, suggereren hiermee alleen maar dat de kerkgang doorgaans een opgave zou zijn – en dat is bepaald geen reclame. Nee, dan de Rooms-katholieke kerk! Die is rond deze Kerst een campagne begonnen onder het motto ‘Welkom thuis!’