Dominee | Poëzieliefhebber | Moestuinier | Speelt gitaar
Woensdag gedichtdag. Vandaag een gedicht met de datum van vandaag in de titel. Het zou een gedicht voor Blue Monday kunnen zijn: de dag waarop veel mensen de gordijnen dicht willen laten. Maar in dit gedicht gaat het wel even verder dan die ene dag. Lees ook de korte kanttekening erna maar. Vandaag een gedicht van de Amerikaanse dichteres Anne Sexton (1928-1974).
Een datum kan aan een particuliere gebeurtenis herinneren. Een maand kan een al dan niet idyllisch natuurdecor oproepen. Maar samen kunnen ze ook verwijzen naar een historische gebeurtenis, zoals in dit gedicht van de Amerikaanse dichteres Elizabeth Bishop (1911-1979). Op 1 januari 1502 landden de Portugezen op de kust van Brazilië. Het was het begin van een wrede geschiedenis. Daarover gaat dit gedicht dat bedrieglijk arcadisch begint.
Ik ga nog maar even door met het plaatsen van gedichten die gaan over de tijd van het jaar waarin we ons bevinden. Op deze eerste woensdag van 2022 een nieuwjaarsgedicht van Leo Vroman. Hij schreef ‘Oud Nieuw Jaar’ op 11 december 2007 speciaal voor de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren ter gelegenheid van de jaarwisseling 2007-2008.
Het eerste gedicht dat ik van de Israëlische dichter Yehuda Amichai las, was ‘De diameter van de bom’ dat stond in een bundel van dichters voor Amnesty International (2005). Ik wist meteen dat ik zijn naam moest onthouden. In het afgelopen jaar verscheen het eerste deel van vertalingen van zijn gedichten. Ik kan niet wachten op het tweede.
In deze koude en grijze maanden hier wat poëzie die ons kan opwarmen. Elke week een gedicht over de maand waarin we zitten. Op deze derde woensdag van de maand dus een derde gedicht over december. Het is van Willem Wilmink en de bundel waarin ik het vond toont dat het komt uit een werkje uit 1977 getiteld ‘De dertien maanden van het jaar’. Wie die gedichtjes leest, merkt dat ze zijn geschreven vanuit het perspectief van een puber. Wilmink was daar een meester in. Hij schreef dan ook veel voor kinderprogramma's.
In deze tijd van het jaar hier elke week een gedicht dat te maken heeft met de maand waarin we leven. Deze week nu eens niet een gedicht waarin de maand expliciet genoemd wordt. Het gaat over advent, afgeleid van het Latijnse woord ‘adventus’: komst. We bereiden ons voor op de komst van…, ja, van wie of wat?
In deze koude en gure maanden op deze plek wat poëzie die ons kan opwarmen. Elke week een gedicht over de maand waarin we zitten. Vandaag een gedicht van Billy Collins, de Amerikaanse meester van de lichte toon. Er zijn nog altijd veel mensen die denken dat poëzie een geheimtaal is voor ingewijden. Maar Collin bewijst gedicht na gedicht het tegendeel. En dat een lichte toon de ontroering niet in de weg hoeft te staan, daarvan is dit gedicht een toonbeeld. Uitgerekend een gedicht over deze dag: 1 december.
In deze koude en gure maanden wat poëzie die ons kan opwarmen. Elke week een gedicht over de maand waarin we zitten. Ik vond ze bij het dagelijks lezen van poëzie: de taal die het diepste reikt. Dit keer een gedicht van Rita Dove, Amerikaans dichters die van 1993 tot 1995 Poet Laureate was in de VS ('Dichter des Vaderlands' zeggen wij). Ze schreef in 1981 een lichtvoetig gedicht over de maand november. Ik vertaalde het (voor suggesties tot verbetering houd ik me aanbevolen).